دانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530Identifying and Developing a School-Based Management Model in Iran's Education System: A Qualitative Studyشناسایی و تدوین الگوی مدیریت مدرسهمحور در نظام آموزشوپرورش ایران: یک مطالعه کیفی427394810.22091/jrim.2025.13161.1302FAسجادقارلقیاستادیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران0000-0002-5594-4151فاطمهحاج بیان زادهدانشجوی کارشناسی ارشد علوم تربیتی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران0009-0008-2317-0703مریمحیدریدانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم تربیتی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران0009-0009-9062-811XJournal Article20250613This research aimed to identify and develop a school-based management (SBM) model for the Iranian education system. The study employed a qualitative approach using the meta-synthesis method (Sandelowski & Barroso, 2009), supplemented by semi-structured interviews with subject matter experts. In the meta-synthesis phase, 110 documents were reviewed, and 21 were purposively selected for analysis. For the interview phase, 8 experts were selected through purposive sampling until theoretical saturation was reached. Reliability was confirmed via inter-coder agreement (Cohen’s kappa = 0.74), and the validity of the results was verified by two qualitative research experts. The findings revealed 269 open codes, which were categorized into 26 axial codes and 7 selective codes: Decentralization, Leadership and Professional Development, Responsibility and Professional Commitment, Culture and Values, Managerial Competencies, School-Based Learning, and Facilitating Factors. The interviews confirmed the meta-synthesis findings and provided 40 additional open codes. Ultimately, a localized school-based management model for the Iranian education system was developed.پژوهش حاضر باهدف شناسایی و تدوین الگوی مدیریت مدرسهمحور برای نظام آموزشوپرورش ایران انجام شد. روش پژوهش کیفی بوده و با استفاده از روش فراترکیب با رویکرد هفت مرحلهای سندولوسکی و بارسو (2009) و نیز انجام مصاحبههای نیمه ساختاریافته با خبرگان موضوعی اجرا شد. جامعه موردمطالعه پژوهش در بخش تحلیل اسناد 110 سند بود که 21 سند با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند و با توجه به معیارهای پذیرش بهعنوان نمونه انتخاب شدند، برای انتخاب مشارکتکنندگان در بخش مصاحبه از روش نمونهگیری هدفمند ملاک محور استفاده شد و با توجه به اصل اشباع نظری 8 نفر بهعنوان نمونه انتخاب شدند. قابلیت اعتماد یافتههای بهدستآمده با استفاده از روش توافق کدگذار با ضریب توافق رونوشت 0.74 مورد تأیید قرار گرفت و اعتبار یافتهها توسط 2 تن از خبرگان پژوهش کیفی تأیید شد. بر اساس نتایج فراترکیب 269 کدباز به دست آمد که در قالب 26 کد محوری دستهبندی شدند و این کدهای محوری نیز در قالب 7 کد انتخابی (تمرکززدایی، رهبری و توسعه حرفهای، مسئولیتپذیری و تعهد حرفهای ، فرهنگ و ارزشها، شایستگیهای مدیر، یادگیری مدرسهمحور و عوامل تسهیلگر) قرار گرفتند. بر اساس نتایج مصاحبه نتایج فراترکیب تأیید گردید و 40 کدباز نیز به آن افزوده شد و درنهایت الگوی مدیریت مدرسهمحور بومی آموزشوپرورش ایران تدوین گردید.https://jrim.qom.ac.ir/article_3948_502db855c01fef9b15693c266dcc082a.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530A Meta-Synthesis Study of the Challenges in Teachers’ In-Service Trainingآسیبشناسی آموزش ضمن خدمت معلمان (یک مطالعه فراترکیب)2850394410.22091/jrim.2025.13019.1292FAعلیرضانصیری فیروزدانش آموخته دکتری مدیریت آموزش عالی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران0000-0002-5346-7806مهدیرضاییاستادیار گروه فلسفه تعلیم و تربیت، پردیس شهید چمران، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.Journal Article20250908In the changing and transformative world, what leads to the competitive advantage of organizations is quality, creative and dynamic human resources. The most important activity and way to face huge changes in the future life to accept change is training for reaching personal, occupational and organizational needs of employees. Finally, it was to provide a model for these components. In this study, a qualitative and meta-synthesis method was used with an applied purpose. By using purposive sampling of desirable cases, a systematic and comprehensive analysis of various documents of databases and related references with 216 searches between 2008 and 2025 was done. Theme analysis was used to analyze the qualitative findings of 62 documents. Data, methodological and peripheral triangulation were used to ensure the credibility of the research. Based on the findings of the research, the model of in-service training pathology for the teachers’ professional development includes eight components of non-scientific and theoretical needs assessment, low cultural competence of the actors, ineffective teaching and learning, inappropriate design and planning, weak efficiency of programs implementation, ambiguity in evaluating of effectiveness, legal and structural limitations, software barriers and hardware problems. The results of the study indicate that the in-service training process, from design to evaluation, is inappropriate. The education officers of teachers’ training, lack specialized knowledge and familiarity with appropriate needs assessment methods. In fact, there is still no proper understanding of these methods and how to implement them.در دنیای متحول و در حال تغییر، آنچه که منجر به کسب مزیت رقابتی سازمانها میگردد، نیروی انسانی با کیفیت، خلاق و پویاست. مهمترین فعالیت و راه رویارویی با تحولات عظیم در زندگی آینده برای پذیرش تغییر، آموزش برای برآوردن نیازهای فردی ، شغلی و سازمانی کارکنان است .هدف اصلی مطالعه، شناسایی مؤلفههای آسیبرسان به آموزش ضمن خدمت معلمان و در نهایت ارائه الگویی برای این آسیبها بود. در این مطالعه، از روش کیفی و فراترکیب با هدف کاربردی استفاده شده است. با استفاده از نمونهگیری هدفمند از نوع موارد مطلوب، تحلیل نظاممند و جامعی از اسناد مختلف پایگاههای اطلاعاتی و ارجاعات مرتبط بین سالهای ۱۳۸8تا ۱۴۰4 با جست و جوی 216 پژوهش صورت گرفت. برای تجزیه و تحلیل یافتههای کیفی 62 سند، از تحلیل تم استفاده گردید. برای تأمین اعتبار پژوهش از مثلث سازی دادهای، روششناسی و محیطی استفاده گردید. بر اساس یافتههای پژوهش، الگوی آسیبهای آموزش ضمن خدمت برای توسعه حرفهای معلمان شامل هشت مؤلفه نیازسنجی غیر علمی و تئوریک، صلاحیت فرهنگی پایین مجریان، یاددهی و یادگیری غیر مؤثر، طراحی و برنامهریزی نامناسب، کارایی ضعیف اجرای برنامهها، ابهام در ارزشیابی اثربخشی، محدودیتهای قانونی و ساختاری، موانع نرمافزاری و مشکلات سخت افزاری است. نتایج پژوهش حاکی از نامناسب بودن فرایند آموزش ضمن خدمت از طراحی تا ارزشیابی است. در تبیین این یافته میتوان بیان نمود، متولیان امر آموزش کوتاه مدت معلمان، نسبت به روشهای مناسب نیازسنجی آگاهی و آشنایی تخصصی ندارند. در واقع، هنوز درک درستی از این روشها و چگونگی اجرای آنها وجود ندارد.https://jrim.qom.ac.ir/article_3944_e2767cccccc737a04ebe12dc90d5bd6c.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530Comparing the Impact of Direct and Flipped Instruction on Psychology Students’ Engagement, Emotions, and Academic Achievement: A Quasi-Experimental Studyمقایسه تأثیر آموزش مستقیم و معکوس بر درگیری، هیجانها و پیشرفت تحصیلی دانشجویان روانشناسی: یک مطالعه شبهآزمایشی5168394610.22091/jrim.2025.13066.1299FAنرگس ساداتچاوشیدانشجوی دکتری رشته روانشناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران0009-0002-6634-5717هادیکرامتیدانشیار گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.0000-0003-1716-0265حسنرستگارپوردانشیار رشته تکنولوژی وطراحی آموزشی، گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران0009-0005-4528-4638مسعودگرامی پوردانشیارگروه برنامه ریزی و سنجش و اندازه گیری دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی ،تهران، ایران0000-0002-3412-3143Journal Article20250908This study aimed to compare the effects of direct instruction and flipped learning on academic engagement, academic emotions, and academic achievement among psychology students. The research was applied and employed a quasi-experimental design with a two-group structure, including pre-test, post-test, and follow-up assessments. The statistical population consisted of 260 undergraduate psychology students at Kharazmi University in the first semester of the 2023-2024 academic year, from which 30 participants were randomly assigned to either the flipped or direct instruction group. Data were collected using standardized questionnaires: the Academic Engagement Scale (Reeve, 2013), the Academic Emotions Questionnaire (Pekrun et al., 2011), and the Academic Achievement Scale (Fam & Taylor, 1999). The first experimental group received direct instruction, while the second underwent flipped learning over ten 90-minute sessions. Data were analyzed using multivariate mixed ANOVA in SPSS-26 at a significance level of 0.05. Findings revealed significant differences between the two instructional methods, with flipped learning demonstrating superior effects on academic engagement, positive academic emotions, and academic achievement compared to direct instruction (*p* < 0.05). Follow-up results confirmed the stability of these effects at the 0.05 significance level, indicating the higher efficacy of flipped learning. Consequently, the flipped classroom approach can enhance students’ academic engagement, academic emotions, and achievement.پژوهش حاضر با هدف مقایسه تأثیر آموزش مستقیم و معکوس بر درگیری تحصیلی، هیجانهای معطوف به تحصیل و پیشرفت تحصیلی دانشجویان روانشناسی انجام شد.پژوهش از نوع کاربردی و با روش شبهآزمایشی با طرح دو گروهی همراه با پیشآزمون، پسآزمون و پیگیری بود. جامعه آماری پژوهش شامل دانشجویان کارشناسی روانشناسی دانشگاه خوارزمی در نیمسال اول سال تحصیلی 03-1402 به تعداد 260 نفر بود که از میان آنها ۳۰ نفر به صورت تصادفی در دو گروه آموزش معکوس و مستقیم قرار گرفتند.دادههای مورد نیاز با استفاده از پرسشنامههای استاندارد درگیری تحصیلی ((Reeve, 2013، هیجانهای معطوف به تحصیل (Pekrun et al., 2011) و پیشرفت تحصیلی ((Pham & Taylor, 1999 جمعآوری شد. گروه آزمایش اول آموزش مستقیم و گروه آزمایش دوم آموزش معکوس را طی 10 جلسه 90 دقیقه ای دریافت کردند. دادهها با استفاده از روش تحلیل واریانس آمیخته چندمتغیری در نرم افزار SPSS ورژن 26در سطح معناداری ۰٫۰۵ تحلیل گردید. یافتههای پژوهش نشان داد که بین دو روش آموزشی تفاوت وجود دارد، به طوری که روش آموزش معکوس در مقایسه با آموزش مستقیم منجر به بهبود معنادار درگیری تحصیلی ، هیجانهای مثبت معطوف به تحصیل و پیشرفت تحصیلی شده است (05/0>p ). نتایج مرحله پیگیری نیز نشان داد این تأثیرات در سطح معناداری ۰٫۰۵ پایدار بودهاند که حاکی از اثربخشی بالاتر روش آموزش معکوس نسبت به روش آموزش مستقیم بود . درنتیجه می توان گفت روش آموزش معکوس میتواند موجب افزایش درگیری تحصیلی، هیجانهای معطوف به تحصیل و پیشرفت تحصیلی دانشجویان شود.https://jrim.qom.ac.ir/article_3946_26995c4763c60569424a75beb387d86f.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530Comparing Working Memory and Problem-Solving Skills in Quran Memorizers and Non-Memorizersمقایسۀ حافظۀ کاری و حل مسئله بین افراد حافظ کل قرآن و افراد عادی6981421010.22091/jrim.2026.14427.1424FAاسماعیلسعدی پوراستاد تمام، روانشناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران0000-0001-5984-1320زهراشعبانیدانشجوی دکتری، روانشناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران0009-0008-9727-8119معصومهزنگنهدانشجوی دکتری، روانشناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران0009-0007-5649-1354Journal Article20250908Executive functions are a set of higher-order cognitive processes responsible for controlling, monitoring, and regulating goal-directed behaviors. Working memory is one of the fundamental components of the human cognitive system, responsible for the temporary storage and active processing of information during the performance of complex tasks such as reasoning, decision-making, learning, and problem solving. Problem solving, as one of the most complex cognitive abilities, requires the simultaneous activation of several mental processes, including working memory, attention, mental representation, and critical thinking.The present study aimed to compare working memory and problem-solving ability between individuals who have memorized the entire Quran and ordinary individuals. The study population consisted of two independent groups: registered full Quran memorizers listed in the central Dar-al-Quran database of Tehran Province, and a control group of non-memorizers matched for age and educational level. Participants were selected through convenience and voluntary sampling. Working memory was assessed using the Daneman and Carpenter Working Memory Test, and problem-solving ability was measured by the Heppner Problem-Solving Inventory.The findings indicated that Quran memorizers demonstrated significantly higher performance in both working memory and problem-solving indices compared to the control group. These results suggest that memorizing the Holy Quran may contribute to the enhancement of working memory and problem-solving abilities. The findings of this research can be applied in designing educational and training interventions aimed at improving working memory and problem-solving skills at both individual and societal levelsکارکردهای اجرایی مجموعهای از فرایندهای شناختی سطح بالا هستند که مسئول کنترل، نظارت و تنظیم رفتارهای هدفمند میباشند. حافظه کاری یکی از بنیادیترین مؤلفههای شناختی انسان است و وظیفه نگهداری موقت و پردازش فعال اطلاعات در حین انجام وظایف پیچیده مانند استدلال، تصمیمگیری، یادگیری و حل مسئله دارد. حل مسئله بهعنوان یکی از پیچیدهترین عملکردهای شناختی، نیازمند فعالسازی همزمان چند فرایند ذهنی از جمله حافظه کاری، توجه، بازنمایی ذهنی و تفکر نقادانه است. افرادی که حجم زیادی از اطلاعات را با نظم و کیفیت بالا در حافظه درازمدت ذخیره کردهاند، ممکن است در سایر کارکردهای اجرایی تفاوتهایی با افراد عادی داشته باشند. این پژوهش میتواند راهنمایی برای تحقیقات آینده و مطالعات عمیقتر در این حوزه باشد. در صورت اثبات توانایی بالاتر حافظان قرآن در برنامهریزی، حافظه کاری، حل مسئله و سازماندهی اطلاعات، این موضوع میتواند الهامبخش پژوهشهای آتی برای تقویت این مهارتها از طریق حفظ قرآن باشد. در صورت اثبات تأثیر مثبت حفظ قرآن، میتوان آن را برای کودکان بیشفعال و افرادی که در حافظه کاری ضعف دارند، بهعنوان راهکاری کمکی پیشنهاد کرد. پژوهش حاضر با هدف مقایسه حافظه کاری و توانایی حل مسئله میان حافظان کل قرآن و افراد عادی و با شیوه علی-مقایسهای انجام شد. جامعه آماری شامل دو گروه مستقل همتاسازیشده و دادهها با آزمون حافظه کاری دانیمن و کارپنتر و پرسشنامه حل مسئله هپنر جمعآوری شد. یافتهها نشان داد حافظان قرآن عملکرد بالاتری دارند. این نتایج میتواند در طراحی مداخلات و بستههای آموزشی مبتنی بر حفظ قرآن برای تقویت کارکردهای اجرایی مغز کاربرد عملی داشته باشد.https://jrim.qom.ac.ir/article_4210_035e1b8eb7ac04195c12eacca5bc88fb.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260522Using Teachers’ Deliberate Errors to Enhance Learning and Critical Thinking in Mathematics Educationکاربست خطای عمدی معلم در تدریس درس ریاضی: راهبردی برای تقویت یادگیری و تفکر انتقادی8297395110.22091/jrim.2025.13244.1314FAنداابراهیمی مقدماستادیار گروه مدیریت آموزشی. دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.0009-0005-8025-1567علیرضابادلهدانشیار گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران0000-0002-8540-8165Journal Article20250709This study aimed to examine the effect of the teacher’s deliberate error strategy, using an explicit approach, on enhancing sixth-grade students’ mathematics learning and critical thinking. Employing a quasi-experimental design (pretest-posttest with a control group) and a mixed-methods approach (quantitative and qualitative), the research was conducted in a public elementary school in Tehran during the 2024–2025 academic year. The study population included sixth-grade male students; two intact classes (each with 32 students) were non-randomly assigned to experimental and control groups. The experimental group received mathematics instruction based on the deliberate error strategy over six 45-minute sessions, while the control group received traditional instruction. Data were collected using a standardized provincial mathematics achievement test and a researcher-developed performance checklist, which was validated by five educational experts using CVR/CVI methods and aligned with the theoretical framework. Quantitative data were analyzed using ANCOVA, and qualitative data were examined through directed content analysis. Qualitative codes, grounded in a theoretical framework, were organized into four main themes: enhanced accuracy in learning, strengthened scientific risk-taking, cognitive engagement and mathematical dialogue, and internalization of concepts through error analysis. The reliability of these codes was confirmed through peer review with a Kappa coefficient of 0.85. Findings indicated that the experimental group showed significant improvement in mathematics learning (posttest scores, p < 0.001) and critical thinking—as evidenced by the performance checklist and qualitative themes—compared to the control group.هدف این پژوهش بررسی تأثیر روش خطای عمدی معلم با رویکرد آشکار بر ارتقای یادگیری ریاضی و تفکر انتقادی دانشآموزان پایه ششم ابتدایی بود. این مطالعه با طراحی شبهآزمایشی (طرح پیشآزمون-پسآزمون با گروه کنترل) و رویکرد آمیخته (کمی-کیفی) انجام شد. جامعه آماری شامل دانشآموزان پسر پایه ششم یک مدرسه دولتی در شهر تهران در سال تحصیلی 1404-1403 بود که از میان آنها، دو کلاس (هر کدام 32 دانشآموز) بهصورت غیرتصادفی بهعنوان گروههای آزمایش و کنترل انتخاب شدند. گروه آزمایش طی شش جلسه 45 دقیقهای در درس ریاضی تحت آموزش مبتنی بر خطای عمدی با رویکرد آشکار قرار گرفت، در حالی که گروه کنترل آموزش سنتی دریافت کرد. ابزارهای گردآوری دادهها شامل آزمون پیشرفت تحصیلی هماهنگ استانی و سیاهه عملکرد محققساخته بود که روایی آنها از طریق اعتبارسنجی توسط پنج متخصص آموزش ابتدایی (با روش CVR و CVI) و همخوانی با چارچوب نظری تأیید شد. دادههای کمی از طریق تحلیل کوواریانس (ANCOVA) و دادههای کیفی با کمک تحلیل محتوای هدایتشده تحلیل شدند. کدهای کیفی بر اساس چارچوب نظری به چهار مضمون اصلی (افزایش دقت در یادگیری، تقویت جرئت علمی، مشارکت شناختی و گفتوگوی ریاضی، و درونیسازی مفاهیم از طریق تحلیل خطاها) سازماندهی شدند و با بازنگری همکار (ضریب کاپا 0.85) تأیید شدند. یافتهها نشان داد گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل، بهبود معناداری در یادگیری ریاضی (نمرات پسآزمون، 0.001p<) و تفکر انتقادی (از طریق دقت، مشارکت، و تحلیل خطاها در سیاهه عملکرد و مضامین کیفی) داشت.https://jrim.qom.ac.ir/article_3951_3464ea1dfba2dd0c9a34768ce6b2801f.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530Qualitative Content Analysis of 8th and 9th Grade Persian Language and Literature Textbooks in the 2023–2024 Academic Year: Addressing Life Skills within Islamic Educational Teachingsتحلیل محتوای کیفی کتابهای فارسی پایههای هشتم و نهم دورۀ اول متوسطه در سال تحصیلی 1402- 1403 بر اساس پرداختن به مهارتهای زندگی در آموزههای تربیتی اسلام98111393810.22091/jrim.2025.11179.1090FAفاطمهافسایدانشآموختۀ تاریخ و فلسفه آموزش و پرورش، گروه علوم تربیتی، دانشگاه قم، ایران0009-0002-2013-4121طیبهتوسلیدانشیار، گروه علوم تربیتی، علوم انسانی، دانشگاه قم، ایرانJournal Article20250908The purpose of this research was to conduct a qualitative content analysis of Persian textbooks for 8th and 9th grades in the first cycle of secondary education in the academic year 2023-2024, based on life skills components including: self-awareness, effective social communication, problem-solving, creative thinking, critical thinking, and managing emotions within the framework of the educational teachings of Islam. The research methodology employed conceptual analysis to understand life skills and qualitative textual content analysis to examine the texts of the textbooks. Findings indicated that life skills in Islamic educational teachings not only address moral problems but also provide remedies for moral vices. However, in the analyzed textbooks, there was little attention given to addressing moral vices and negative emotions. Creative and critical thinking concepts in the textbooks were mainly limited to contemplation on creation and self-assessment, with less focus on innovation, judgment, and criticism. Furthermore, the self-awareness skill in Islamic teachings encompasses two dimensions: intuitive and acquired, while the textbook content largely emphasizes the acquired dimension. Effective social communication from the perspective of Islamic teachings has both individual and social dimensions, emphasizing personal spiritual growth through connections; however, the textbooks primarily highlighted the social dimension of this skill.هدف از انجام این پژوهش، تحلیل محتوای کیفی متون کتابهای فارسی پایههای هشتم و نهم دوره متوسطه اول در سال تحصیلی 1402- 1403 بر اساس مؤلفههای مهارتهای زندگی شامل: خودآگاهی، ارتباط مؤثر اجتماعی، حل مسئله، تفکر خلاق، تفکر نقاد و مقابله با هیجانها، از منظر آموزههای تربیتی اسلام بود. روش پژوهش؛ در شناخت معنایی از مهارتهای زندگی، روش تحلیل مفهومی و در شناخت متون کتابهای درسی، تحلیل محتوای کیفی متن انتخاب گردید. یافتهها نشان داد که مهارتهای زندگی، در آموزههای تربیتی اسلام، علاوه بر بیان مشکلات اخلاقی، درمان رذایل اخلاقی را نیز نشان میدهند؛ حال آنکه در متن کتابهای درسی به درمان رذایل اخلاقی و هیجانهای مذموم توجه چندانی نشده است. مفهوم تفکر خلاق و نقاد در کتابهای درسی اساساً در موضوعات تفکر در آفرینش و محاسبۀ نفس خلاصه میگردد و به نوآوری، قضاوت و نقد کمتر پرداخته شده است. همچنین مهارت خودآگاهی در آموزههای تربیتی اسلام دو جنبۀ حضوری و حصولی دارد، اما در متن دروس به جنبۀ حصولی بیشتر توجه شده است. ارتباط مؤثر اجتماعی در آموزههای اسلامی، دو بعد فردی و اجتماعی دارد و بر تکامل فردی آدمی در این ارتباط تأکید شده است، حال آنکه در متن دروس بعد اجتماعی این مهارت آشکارتر است.https://jrim.qom.ac.ir/article_3938_3419ffb3f7ac9bae5922ef5a62c43ff1.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530The Effectiveness of Life Skills Training for Children on Improving the Parent-Child Relationship and the Self-Esteem of Female Studentsاثربخشی آموزش مهارتهای زندگی به کودکان بر بهبود رابطه والد-کودک و عزتنفس دانش-آموزان دختر112130413010.22091/jrim.2025.11994.1189FAسمانهبمانی هدشدانشآموخته کارشناسی ارشد مشاوره خانواده، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اشکذر، ایران0009-0006-4383-7400محسنعزیزی ابرقوئیاستادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه قم، قم، ایران.0000-0003-2751-8689Journal Article20250113<strong>Objective:</strong> Life skills refer to a set of abilities and attributes that enable individuals to effectively and positively cope with everyday life challenges. This study aimed to examine the effectiveness of life skills training on the parent-child relationship and self-esteem among female students in the upper primary grades in the city of Yazd.
<strong>Method:</strong> The study employed a quasi-experimental design with a pretest-posttest format and a control group. The statistical population consisted of female students in the upper primary grades of Yazd city. A sample of 30 students aged 9 to 11 was selected through convenience sampling and randomly assigned to experimental and control groups. Participants completed the Coopersmith Self-Esteem Inventory (1967) and the Parent-Child Relationship Evaluation Questionnaire by Fine et al. (1983). The experimental group received the life skills training. At the end of the intervention, both groups completed the same questionnaires as posttests.
<strong>Results:</strong> After verifying the statistical assumptions, the data were analyzed using Multivariate Analysis of Covariance (MANCOVA). The results indicated that life skills training had a significant effect on increasing self-esteem and improving the parent-child relationship. Specifically, a significant difference was observed between the posttest mean scores of the two groups, with approximately 47.9% of the variance attributable to the life skills training intervention. Findings showed that students in the experimental group experienced higher levels of self-esteem after the training, and the intervention also effectively enhanced the parent-child relationship.
<strong>Discussion:</strong> These results demonstrate the effectiveness of life skills-based interventions in improving psychological and interpersonal indicators among children in primary school.<strong>هدف:</strong> مهارتهای زندگی به مجموعهای از تواناییها و ویژگیها اطلاق میشود که فرد را قادر میسازد تا با چالشهای روزمره زندگی بهطور مؤثر و مثبت روبهرو شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش مهارتهای زندگی بر رابطه والد-کودک و عزتنفس دانش-آموزان دختر دوره دوم ابتدایی شهر یزد انجام گرفت. <strong>روش:</strong> پژوهش بهصورت نیمهآزمایشی و در قالب یک طرح پیشآزمون – پسآزمون با گروه کنترل و جامعه آماری شامل دانشآموزان دختر دوره دوم ابتدایی شهر یزد انجام پذیرفت. در این پژوهش 30 دانشآموز دوره دوم مقطع ابتدایی که در سن 9 تا 11 سال قرار گرفته بودند، به صورت در دسترس انتخاب شده و بهطور تصادفی در دو گروه آزمایش و گروه کنترل قرار گرفتند و پرسشنامه عزتنفس کوپراسمیت (Coopersmith, 1967) و پرسشنامه ارزیابی رابطه والد – فرزند فاین و همکاران (Fine et al., 1983) را تکمیل کردند. گروه آزمایش تحت آموزش مهارتهای زندگی قرار گرفتند. در پایان پرسشنامه عزت نفس و ارزیابی رابطه والد – فرزند توسط هر دو گروه بهعنوان پسآزمون تکمیل شد. <strong>یافتهها:</strong> دادهها پس از بررسی پیشفرضهای آماری، با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره (MANCOVA) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج حاکی از آن بود که آموزش مهارتهای زندگی تأثیر معناداری بر افزایش عزت نفس و بهبود رابطه والد–کودک دارد. بهطور مشخص، بین میانگین نمرات پسآزمون در دو گروه تفاوت معناداری مشاهده شد که 47.9 درصد از واریانس این تفاوتها را میتوان به اثر آموزش مهارتهای زندگی نسبت داد. یافتهها نشان دادند که دانشآموزان گروه آزمایش پس از دریافت آموزشها، سطح بالاتری از عزتنفس را تجربه کردند و این آموزشها بر بهبود رابطه والد-فرزند نیز اثربخش بوده است. <strong>بحث:</strong> این نتایج نشاندهنده اثربخشی مداخلات مبتنی بر مهارتهای زندگی در ارتقای شاخصهای روانشناختی و بینفردی کودکان در سنین دبستان است.https://jrim.qom.ac.ir/article_4130_2686dc1c13f1258d07dee641c27f7047.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530The Impact of Classroom Leadership on Student Voice: The Mediating Role of Perceived Instructor Transparencyتأثیر رهبری کلاس درس بر آوای دانشجو با نقش میانجی ادراک از شفافیت استاد131149394110.22091/jrim.2025.12824.1283FAعلیرضامحمدی دکامونددانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرمآباد، ایران0009-0006-2447-4552داودمیرزاییفراستادیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرمآباد، ایران0000-0003-0880-2932ایرجنیکپیدانشیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرمآباد، ایران.0000-0002-5549-8876Journal Article20250510Students, as the primary stakeholders in the educational system, are a driving force for innovation and, by expressing their opinions and concerns, play a significant role in achieving the ultimate goals of higher education. Identifying the factors influencing students’ voice can pave the way for improving the quality of education. In the educational environment, particularly within the classroom, the quality of professors’ classroom leadership can substantially contribute to achieving this goal. One of the facilitating components in the relationship between leadership and voice is transparency, which can foster trust, participation, and the expression of voice. These variables have generally been emphasized and examined in noneducational settings. However, given the unparalleled role of the higher education system in social change and development, it is essential to examine this novel combination of the three components in the higher education environment, particularly in classroom settings, with a focus on the relationship between professors and students. Accordingly, the purpose of this study was to investigate the impact of classroom leadership on students’ voice, with the perceived transparency of the professor as a mediating variable.This study was applied in purpose and descriptive-correlational in terms of data collection, using a structural equation modeling approach. The study was conducted at Lorestan University and Farhangian University of Khorramabad by researchers with academic backgrounds from these two universities and a motivation to contribute to change in the educational system. The statistical population of the study consisted of 6,822 undergraduate students at Lorestan University and Farhangian University of Khorramabad. Cluster sampling was used, and the sample size was 384. The data collection instrument was a researcher-made questionnaire measuring classroom leadership, students’ voice, and perceived instructor transparency.The findings showed that classroom leadership had a direct and significant effect on perceived instructor transparency (path coefficient = 0.70) and an indirect and significant effect on students’ voice (path coefficient = 0.45). In addition, perceived instructor transparency had a direct and significant effect on students’ voice (path coefficient = 0.45). Finally, the findings indicated that perceived instructor transparency played a mediating role in the relationship between classroom leadership and students’ voice at Lorestan University and Farhangian University of Khorramabad (path coefficient = 0.31).The results of the study showed that classroom leadership is an important factor influencing students’ voice. The findings indicated that effective classroom leadership, through the application of defined competencies, leads to greater clarity and the development of student participation, engagement, and trust. A competent professor values students, supports them, and is aware of their talents and interests. This support and awareness make students feel that their perspectives are heard and their needs are considered. As a result, they are more likely to express their opinions and engage actively in class. Based on these findings, it is suggested that universities strengthen classroom leadership by attracting and retaining competent professors with strong communication skills and by implementing appropriate incentive structures. In addition, universities can provide opportunities for students to express constructive suggestions and criticisms through brainstorming sessions. Professors, through transparency, can create a classroom atmosphere characterized by trust and positive regard, thereby facilitating students’ expression of their viewpoints and making the classroom environment more dynamic and transparent.Among the limitations of this study were the inability to examine all factors influencing students’ voice and the possibility of student response bias due to the use of questionnaires in the research process. Other limitations included the psychological and physical conditions of respondents while completing the questionnaire, as well as their level of focus and accuracy.هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر رهبری کلاس درس بر آوای دانشجو با نقش میانجی ادراک از شفافیت استاد بود. روش تحقیق در این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش جمعآوری دادهها، توصیفی از نوع همبستگی و با رویکرد معادلات ساختاری است. پژوهشگران با سابقه تحصیل در این دو دانشگاه و انگیزه ایجاد تغییر در نظام آموزشی، این مطالعه را در دو دانشگاه لرستان و فرهنگیان خرمآباد انجام دادند. جامعه آماری شامل ۶۸۷۲ نفر است. روش نمونهگیری، طبقهای و حجم نمونه ۳۸۴ نفر میباشد. ابزار گرداوری داده، پرسشنامه محققساخته رهبری کلاس درس، آوای دانشجو و ادراک از شفافیت استاد بود. یافتهها نشان داد که رهبری کلاس درس تأثیر مستقیم و معناداری بر ادراک از شفافیت استاد (ضریب مسیر: 70/0) و اثر غیرمستقیم و معناداری بر آوای دانشجو (ضریب مسیر: 45/0) دارد. ادراک از شفافیت استاد نیز تأثیر مستقیم و معناداری بر آوای دانشجو (ضریب مسیر: 45/0) دارد. همچنین ادراک از شفافیت استاد در رابطه بین رهبری کلاس درس و آوای دانشجو در دانشگاه لرستان و دانشگاه فرهنگیان خرمآباد دارای نقش میانجی (ضریب مسیر: 31/0) میباشد. نتایج حاکی از آن بود که اعمال رهبری مؤثر توسط اساتید در محیط کلاس درس، از طریق بهکارگیری شایستگیهای حرفهای، تأثیر قابل توجهی بر افزایش سطح شفافیت، توسعه مشارکت و تقویت اعتماد دانشجویان دارد. این مطالعه مؤید آن است که هنگامی که دانشجویان اطمینان حاصل میکنند دیدگاههایشان مورد توجه قرار گرفته و نیازهایشان شناسایی شده است، تمایل بیشتری به بیان فعال نظرات و مشارکت سازنده در فرآیندهای یادگیری از خود نشان میدهند. پژوهش حاضر همچنین به محدودیتهایی از جمله چالشهای مربوط به سنجش دقیق تمامی عوامل مؤثر بر مشارکت دانشجویی، احتمال وجود سوگیری در دادههای پرسشنامهای و تأثیر متغیرهای مداخلهگر مانند شرایط روانی و سطح تمرکز پاسخدهندگان اشاره دارد. بر مبنای نتایج پژوهش، توصیه میشود مؤسسات آموزش عالی با اتخاذ سیاستهای جذب و نگهداشت اساتید مجرب، ایجاد ساز و کارهای تشویقی مناسب و فراهم آوردن فرصتهای منظم برای گفتوگوی سازنده بین اساتید و دانشجویان، بستر لازم برای ارتقای کیفیت رهبری کلاس را مهیا سازند. علاوه بر این، اساتید با تقویت رفتارهای حرفهای مبتنی بر شفافیت و اعتماد، محیطهای یادگیری پویاتری را ایجاد نمایند.https://jrim.qom.ac.ir/article_3941_9e678e69639f2e7d2abd3e97a2bdd5b1.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530The Relationship Between Moral Character and Anxiety and Academic Burnout of Students: The Mediating Role of Academic Self-Efficacyرابطه منش اخلاقی با اضطراب و فرسودگی تحصیلی: نقش واسطهای خودکارآمدی تحصیلی150165394710.22091/jrim.2025.13071.1297FAفرهادخرمائیدانشیار بخش روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران0000-0001-7068-9357مهسااژدریکارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران0009-0003-6275-6946فاطمهآزادی دهبیدیاستادیار گروه روانشناسی، مرکز آموزش عالی اقلید، اقلید، ایران0000-0002-5442-4656سید مهدیپورسیداستادیار گروه آموزش روانشناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران0000-0003-1579-6403Journal Article20250614The aim of the present study was to investigate the mediating role of academic self-efficacy in the relationship between moral character and students’ academic anxiety and burnout. The present study was applied in terms of purpose and descriptive-correlational in terms of data collection and analysis, and the statistical population included students in Shiraz. For this purpose, 295 high school students in Shiraz (134 boys and 161 girls) were selected using a multi-stage cluster random sampling method and completed questionnaires on moral character, academic self-efficacy, academic anxiety, and academic burnout. The reliability of the instruments was examined using Cronbach’s alpha method and their validity was examined using confirmatory factor analysis. The results showed that the research instruments had good reliability and validity. The data were analyzed using structural equation modeling (SEM). The results of the data analysis showed that the research model had a good fit. According to the findings, moral character had a direct and positive effect on academic self-efficacy. Also, academic self-efficacy had a direct and negative effect on academic anxiety and academic burnout. The results of the bootstrap test also indicated that academic self-efficacy mediated the relationship between moral character and academic anxiety and burnout. Based on the findings of this study, it can be concluded that in order to reduce students’ academic anxiety and burnout, promoting moral character and academic self-efficacy should be prioritizedهدف پژوهش حاضر، بررسی نقش واسطهای خودکارآمدی تحصیلی در رابطه بین منش اخلاقی با اضطراب و فرسودگی تحصیلی دانشآموزان بود. پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ شیوه گردآوری و تحلیل دادهها، توصیفی از نوع همبستگی و جامعه آماری شامل دانشآموزان شهر شیراز بودند. به این منظور 295 دانشآموز دوره متوسطه دوم شهر شیراز (134 پسر و 161 دختر) با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی خوشهای چند مرحلهای انتخاب شدند و پرسشنامههای منش اخلاقی، خودکارآمدی تحصیلی، اضطراب تحصیلی و فرسودگی تحصیلی را تکمیل نمودند. پایایی ابزارها با استفاده از روش آلفای کرونباخ و روایی آنها با به کارگیری روش تحلیل عامل تأییدی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که ابزارهای پژوهش از پایایی و روایی مطلوبی برخوردارند. دادهها در قالب مدلسازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. نتایج تحلیل دادهها نشان داد مدل پژوهش از برازش مناسبی برخوردار است. با توجه به یافتهها، منش اخلاقی اثر مستقیم و مثبت بر خودکارآمدی تحصیلی داشت. همچنین، خودکارآمدی تحصیلی اثر مستقیم و منفی بر اضطراب تحصیلی و فرسودگی تحصیلی داشت. نتایج آزمون بوت استراپ نیز حاکی از آن بود که خودکارآمدی تحصیلی، نقش واسطهای در رابطه منش اخلاقی با اضطراب و فرسودگی تحصیلی دارد. بر اساس یافتههای این پژوهش میتوان نتیجه گرفت که به منظور کاهش اضطراب و فرسودگی تحصیلی یادگیرندگان آموزش منش اخلاقی و خودکارآمدی تحصیلی در کانون توجه قرار گیرد.https://jrim.qom.ac.ir/article_3947_05df29d687e71dca3375532f21529246.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530Analysis of the Relationship between the Attitude and the Online Learning Self-Efficacy and the Satisfaction of Agricultural Students with Online Learningتحلیل رابطه بین نگرش و خودکارآمدی یادگیری برخط با رضایت دانشجویان کشاورزی از یادگیری برخط166182393910.22091/jrim.2025.12570.1239FAمسعودرضاییدانشیار، گروه علوم طبیعی، پژوهشکده دانشنامهنگاری، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران0000-0001-6694-343Xفائزه الساداتابطحیاستادیار، گروه گیاهان دارویی و معطر، دانشکده کشاورزی و محیطزیست، دانشگاه اراک، اراک، ایران.0000-0002-5170-082XJournal Article20250315This study aimed to analyze the relationships between attitudes toward online learning, online learning self-efficacy, and students’ satisfaction in the field of agriculture. Utilizing a descriptive research design, the study targeted B.Sc. students at the Faculty of Agriculture, Arak University (N=230), from which a sample of 112 participants was selected via simple random sampling. Data were collected using a researcher-developed questionnaire, with validity and reliability confirmed through expert panel review and Cronbach’s alpha coefficient, respectively. Findings indicated that while students held high positive attitudes toward online learning, their levels of self-efficacy and satisfaction were moderate. Correlation analysis demonstrated positive and significant relationships among attitudes, self-efficacy, and satisfaction. Furthermore, stepwise regression analysis revealed that attitude and self-efficacy significantly predicted 29% of the variance in students’ online learning satisfaction. These findings provide a baseline for strategies aimed at enhancing student satisfaction in online learning environments.هدف اصلی این پژوهش تحلیل رابطۀ بین نگرش و خودکارآمدی یادگیری برخط با رضایت دانشجویان کشاورزی از یادگیری برخط بود. این تحقیق از نوع پژوهش کمّی و توصیفی - همبستگی است. جامعه آماری تحقیق را 230 نفر از دانشجویان کارشناسی دانشکده کشاورزی دانشگاه اراک تشکیل دادند که نمونهای به حجم 112 نفر با استفاده از سامانه برخط و روش نمونهگیری تصادفی ساده انتخاب شدند. برای گردآوری دادهها از پرسشنامه استفاده شد. روایی محتوایی پرسشنامه با نظر متخصصان و پایایی آن با محاسبه آلفای کرونباخ تعیین شد که برای تمام بخشهای پرسشنامه، مقدار ضریب آلفا بالاتر از 89/0 به دست آمد. تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزار SPSS انجام شد. بر اساس یافتههای پژوهش نگرش دانشجویان کشاورزی به یادگیری برخط قوی و خودکارآمدی یادگیری برخط و رضایت از یادگیری برخط در حد متوسط بود. نتیجه تحلیل همبستگی نشان داد بین نگرش به یادگیری برخط و خودکارآمدی یادگیری برخط با رضایت دانشجویان از یادگیری برخط در سطح یک درصد رابطۀ مثبت و معنیداری وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیون نیز نشان داد دو سازه نگرش به یادگیری برخط و خودکارآمدی یادگیری برخط میتوانند 29 درصد از تغییرات رضایت دانشجویان از یادگیری برخط را تبیین کنند. پیشنهادهای این مطالعه میتواند برای تقویت رضایت دانشجویان کشاورزی از یادگیری برخط مورد استفاده قرار گیرد.https://jrim.qom.ac.ir/article_3939_11a35f782323a81d2f77c2dc2965bb79.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530The Relationship Between Resilience and Academic Vitality: A Meta-Analysis with a Stratified Approach Based on Educational Level and Gradeرابطه تابآوری و سرزندگی تحصیلی: فراتحلیل با رویکرد تفکیکی براساس مقطع و پایه تحصیلی183206395310.22091/jrim.2025.13278.1319FAسید مهدیسرکشیکیاندکتری تخصصی روانشناسی تربیتی، گروه روانشناسی تربیتی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران0000-0001-5315-6533مرضیهیاری زنگنهگروه علم اطلاعات و دانششناسی، واحد مرودشت، دانشگاه آزاد اسلامی، مرودشت، ایران.0000-0003-0456-6899Journal Article20250703Academic resilience and vitality are key factors in student success, but cumulative and comparative evidence based on educational level and grade has not yet been presented. This meta-analysis, the first of its kind in Iran, examines the relationship between these two variables with a disaggregated approach. This study includes 15 correlational studies conducted in Iran between 2016 and 2024 and published in Persian. To select the studies, criteria such as using valid instruments, providing sufficient data to calculate the effect size, and conducting the research with a correlational design were considered. The PRISMA framework and JBI checklist were used to screen and select the studies. Sources included domestic scientific research articles and theses available in the databases of Magiran, Noormags, Ensani (Humanities Portal), Alamnet, Civilica, SID, and Irandoc. After searching based on relevant keywords and applying inclusion and exclusion criteria, the final studies were selected. The data were analyzed using CMA-2 software. The results showed that the combined effect size in the fixed-effects model was 0.414 and in the random-effects model was 0.396 (p < .05), which indicate medium effect sizes based on Cohen’s criteria. The meta-analysis showed that the relationship between resilience and academic vitality in school students (0.353) and university students (0.479) was positive and significant (p < .05); the intensity of this relationship was reported to be higher at the university level. The results of the meta-analysis also showed that the relationship between resilience and academic vitality was significant at the primary, secondary, and university levels (p < .05). The combined effect size at the primary level was 0.273 (small), at the secondary level 0.522 (strong), and at the university level 0.479 (moderate to strong). The strength of the relationship was highest in secondary school and lowest in primary school. These findings can help design educational interventions to promote academic resilience and vitality. The I² statistic shows that 91.06% of the variance in the effect size of the primary studies is explained by high heterogeneity among these studies.تابآوری و سرزندگی تحصیلی از عوامل کلیدی موفقیت دانشآموزان هستند، اما شواهد تجمعی و مقایسهای بر اساس مقطع و پایه تحصیلی هنوز ارائه نشده است. این فراتحلیل برای اولینبار در ایران با رویکرد تفکیکی، رابطه این دو متغیر را بررسی میکند. این مطالعه شامل 15 پژوهش همبستگی است که بین سالهای 1395 تا ۱۴۰۳ در ایران انجامشده و به زبان فارسی منتشرشدهاند. برای انتخاب مطالعات، معیارهایی مانند استفاده از ابزارهای معتبر، ارائه دادههای کافی برای محاسبه اندازه اثر و انجام پژوهش بهصورت همبستگی در نظر گرفته شد. برای غربالگری و انتخاب مطالعات از چارچوب PRISMA و چکلیست JBI استفاده شده است. منابع شامل مقالات علمی-پژوهشی داخلی و پایاننامههای موجود در پایگاههای نورمگز، مگیران، پرتال علوم انسانی، علم نت، سیویلیکا، جهاد دانشگاهی و ایرانداک بودند. پس از جستجو براساس کلیدواژههای مرتبط و اعمال معیارهای ورود و خروج، پژوهشهای نهایی انتخاب شدند. دادهها پس از غربالگری با استفاده از نرمافزار CMA2 تحلیل شدند. نتایج نشان داد اندازه اثر ترکیبی در مدل اثرات ثابت برابر با 414/۰ و برای مدل اثرات تصادفی برابر با 396/۰ بهدستآمده است (<strong>P<0/05</strong>) که بر اساس شاخص کوهن اندازه اثرهایی متوسط هستند. فراتحلیل نشان داد رابطه بین تابآوری و سرزندگی تحصیلی در دانشجویان (479/0) و دانشآموزان (353/0) مثبت و معنادار است (<strong>P<0.05</strong>)؛ شدت این رابطه در مقطع دانشجویی بیشتر گزارش شد. همچنین نتایج فراتحلیل نشان داد که رابطه بین تابآوری و سرزندگی تحصیلی در تمامی پایه های ابتدایی، متوسطه و دانشگاه معنادار است<strong> </strong> <strong>(P<0.05)</strong> <strong> </strong>اندازه اثر ترکیبی در پایه ابتدایی 273/0(ضعیف)، در پایه متوسطه 522/0-526/0 (قوی) و در پایه دانشگاه 479/0-496/0 (متوسط تا قوی) بود. شدت رابطه در پایه متوسطه بالاترین و در ابتدایی کمترین بود. یافتهها میتوانند به طراحی مداخلات آموزشی و ارتقای تابآوری و سرزندگی تحصیلی کمک کنند. مجذور <strong>I</strong> نشان میدهد که 91٫061 درصد از پراکنش موجود در اندازه اثر پژوهشهای اولیه نشاندهنده ناهمگنی زیاد در این مطالعات است.https://jrim.qom.ac.ir/article_3953_dbe7613b78d31e1c31e52e90f0ac14f7.pdfدانشگاه قمپژوهش در روشهای آموزش2981-10744120260530The Effectiveness of Training Courses on Teachers' Action Research Skills in Khorramabad City: The Mediating Role of Knowledge and Attitudeاثربخشی دورههای آموزشی بر مهارت اقدام پژوهی معلمان شهر خرمآباد: تحلیل نقش میانجی دانش و نگرش207226395010.22091/jrim.2025.13240.1311FAاحسانگراییدانشیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران0000-0001-9484-1617افسانهعبدلیاستادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران0000-0002-9495-9073رضوانشیریدانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، گروه علوم تربیتی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.0000-0001-5638-5171Journal Article20250628At the heart of many efforts to improve the quality of education lies an emphasis on teacher agency and the implementation of action research. To achieve this goal, educational systems organize training courses; however, the genuine development of teachers’ capacity to conduct action research is not attained merely through the transfer of technical skills. Rather, it requires that these courses positively influence their knowledge, attitudes, and skills. Accordingly, the present study aimed to investigate the impact of training courses on the knowledge, skills, and attitudes of teachers in Khorramabad in the field of action research. The research method was descriptive-correlational and based on structural equation modeling. The statistical population included 310 teachers who had implemented action research projects and participated in action research training courses in districts one and two of Khorramabad. A stratified random sample of 175 individuals was selected. The main data collection tool was a questionnaire. Data obtained from the questionnaires were processed using SPSS and SmartPLS software. The results indicated that action research training had a strong positive effect on individuals’ knowledge and attitudes, but did not have a significant direct impact on action research skills. However, training indirectly enhanced skills by improving knowledge and attitudes. Specifically, training increased skills by 11% through improved attitudes and by 49% through enhanced knowledgeدر قلب بسیاری از تلاشها برای بهبود کیفیت آموزش، توجه به عاملیت معلم و بهکارگیری اقدامپژوهی جای دارد. نظامهای آموزشی برای تحقق این هدف، دورههای آموزشی برگزار میکنند؛ اما توسعه ظرفیت واقعی معلمان در انجام اقدامپژوهی، صرفاً از طریق انتقال مهارتهای فنی محقق نمیشود، بلکه نیازمند تأثیرگذاری این دورهها بر دانش، نگرش و مهارتهای آنان است. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، بررسی تأثیر دورههای آموزشی بر دانش، مهارت و نگرش معلمان شهر خرمآباد در حوزه اقدامپژوهی است. روش پژوهش توصیفی - همبستگی و از نوع معادلات ساختاری بود که جامعه آماری پژوهش شامل 310 نفر معلم مجری طرح اقدامپژوهی و شرکتکننده در دورههای اقدام پژوهی در نواحی یک و دو شهر خرمآباد بود و 175 نفر بهصورت تصادفی طبقاتی بهعنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار اصلی جمعآوری دادهها پرسشنامه بود. اطلاعات بهدستآمده از پرسشنامهها از طریق نرمافزارهای آماری SPSS و SmartPLS مورد پردازش قرار گرفتند. نتایج تحقیق نشان داد که «آموزش اقدامپژوهی» روی دانش و نگرش افراد تأثیر مثبت و قوی دارد، ولی بهطور مستقیم روی مهارتهای اقدامپژوهی تأثیر معناداری ندارد. بااینحال، آموزش از طریق افزایش دانش و نگرش، بهصورت غیرمستقیم مهارت را هم تقویت میکند. چنانکه آموزش از طریق بهبود نگرش، ۱۱٪ مهارت را افزایش میدهد و ازطریق افزایش دانش، 49% مهارت را افزایش میدهد.https://jrim.qom.ac.ir/article_3950_8bd514c31f653a4ba12f6caba1a86d88.pdf